[VIDEO] Beban Subsidi dan Harga Minyak: Perbandingan Dua Era – Kegagalan Anwar Ibrahim

Kenyataan Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim (PMX), baru-baru ini wajar diteliti dengan lebih mendalam. Di satu pihak, beliau mengadu bahawa beban subsidi negara tahun ini berpotensi mencecah RM50 bilion – satu angka yang menurutnya terlalu besar sehingga kerajaan dikatakan tidak mampu membantu semua golongan. Namun di pihak yang lain, beliau turut berbangga bahawa harga RON95 di Malaysia kekal antara yang paling murah di dunia. Dalam masa yang sama, beliau mungkin terlupa akan satu lagi era pemerintahan – zaman Datuk Seri Najib Razak pada tahun 2012 – yang menawarkan perbandingan cukup kontras dari segi nisbah subsidi, harga bahan api, dan naratif politik yang dimainkan.

Saiz Subsidi dan Nisbah Sebenar kepada Bajet

Angka RM50 bilion yang disebut oleh PMX sememangnya besar. Namun, nilai itu perlu dinisbahkan kepada saiz keseluruhan Bajet 2026 yang berjumlah RM470 bilion. Apabila dikira, RM50 bilion hanyalah bersamaan kira-kira 8.8 peratus daripada jumlah bajet tahun ini.

Bandingkan dengan tahun 2012. Pada waktu itu, jumlah subsidi yang ditanggung oleh kerajaan pimpinan Najib ialah RM42.4 bilion. Walaupun angkanya secara mutlak lebih kecil, Bajet 2012 pada masa itu hanya bernilai RM232.8 bilion. Ertinya, nisbah subsidi kepada saiz bajet ketika itu mencecah 18.2 peratus, iaitu lebih sekali ganda berbanding nisbah yang kini dirungutkan oleh PMX. Dari segi beban relatif terhadap kemampuan fiskal kerajaan, tekanan subsidi pada tahun 2012 nyata jauh lebih berat.

Harga Bahan Api dan Realiti Harga Minyak Mentah

Perbandingan harga bahan api juga tidak kurang menariknya. Pada tahun 2012, dengan nisbah subsidi yang jauh lebih tinggi, harga RON95 berada pada paras RM1.90 seliter dan diesel pada RM1.80 seliter. Kedua-duanya ketika itu juga merupakan antara harga paling murah di dunia, meskipun purata harga minyak mentah Brent mencecah sekitar AS$112 setong – jauh lebih tinggi berbanding paras harga semasa.

Hari ini, di bawah pentadbiran PMX, harga RON95 berada pada RM1.99 seliter, tetapi harga diesel telah melambung kepada sekitar RM5.12 seliter. Perbezaan ketara pada harga diesel inilah yang secara langsung menjejaskan kos logistik dan harga barang keperluan harian. Walaupun RON95 masih di bawah paras RM2.00, konteks nisbah subsidi yang lebih rendah, kos sara hidup semasa, dan harga diesel yang melonjak menunjukkan beban rakyat hari ini tidak boleh dinilai hanya pada angka petrol semata-mata.

Sikap Dua Pentadbiran: Dukacita vs. Bangga

Lebih mencuit pemikiran ialah perbezaan pendekatan komunikasi. Pada tahun 2012, Najib tidak pernah setiap hari “berbangga” secara lantang bahawa harga petrol dan diesel adalah antara yang termurah di dunia. Malah, beliau juga tidak pernah meroyan setiap hari bahawa beban subsidi terlalu besar hingga kerajaan dikatakan tidak berupaya membantu rakyat. Sebaliknya, pada tahun yang sama, Najib buat pertama kalinya memperkenalkan Bantuan Rakyat 1Malaysia (BR1M) – satu bentuk bantuan tunai langsung kepada rakyat – tanpa memperkenalkan cukai baharu atau menaikkan SST sebanyak dua kali seperti yang berlaku sekarang.

Tindakan itu mencerminkan sebuah kerajaan yang berusaha mengimbangi subsidi bersasar dengan bantuan tunai langsung, pada waktu nisbah bebannya jauh lebih besar. Tiada pula lagu “harga paling murah” dijadikan modal untuk menutup hakikat bahawa rakyat sedang menanggung kenaikan kos di depan mata.

Kritikan Anwar pada 2012: Tuntutan yang Kini Terlupa

Yang paling menonjol dalam ironi ini ialah pendirian Anwar Ibrahim sendiri pada tahun 2012. Ketika itu, beliau bukan sahaja tidak berpuas hati, malah menjelajah seluruh negara mengecam pentadbiran Najib kerana tidak menurunkan harga RON95 kepada RM1.50 seliter. Tuntutan itu dibuat walaupun beban subsidi kerajaan ketika itu adalah lebih daripada sekali ganda (dari segi nisbah) berbanding hari ini, dan harga petrol Malaysia pada waktu itu sudah pun antara yang paling murah di peringkat global.

Hari ini, apabila beliau sendiri berada di kerusi Perdana Menteri, tuntutan RM1.50 seliter itu lenyap begitu sahaja. Sebaliknya, yang kedengaran hanyalah rungutan tentang beban subsidi dan bangga akan harga yang “paling murah di dunia”, pada saat nisbahnya lebih kecil tetapi harga diesel dan kos keseluruhan lebih tinggi.

Kesimpulan

Perbandingan antara dua era ini mengingatkan kita bahawa angka dan naratif politik perlu sentiasa dinilai dalam konteks yang saksama. Beban subsidi RM50 bilion sememangnya bukan kecil, tetapi apabila ditimbang dari segi nisbah kepada bajet, ia tidaklah luar biasa berbanding sejarah. Harga RON95 yang dipromosikan sebagai termurah di dunia juga harus diimbangi dengan realiti harga diesel dan kos hidup semasa. Dan akhirnya, pendirian seorang pemimpin sewaktu di bangku pembangkang sewajarnya diuji konsistensinya apabila beliau sudah pun menerajui tampuk pemerintahan.